Dakenraad nr. 136, pagina 1

Waar blijft het aanbod?

Het grootschalig saneren van daken met asbestcement golfplaten en leien is nog steeds niet echt van de grond gekomen. We saneren minder dan 20% van wat we jaarlijks zouden moeten doen om 2024 te kunnen halen. Het jaar waarin - zoals u weet - alle asbesthoudende daken in Nederland zijn verboden. Een rondje internet leert dat de kennis, de voorzieningen en de regelgeving op orde is, maar dat het aanbod nog in de wachtstand staat.

De arbeidsinspectie waarschuwde in de dertiger jaren van de vorige eeuw al voor de gezondheidsgevaren van asbest. Bedrijfsarts Jan Stumphius promoveerde in 1969 op een onderzoek dat aantoonde dat werken met asbest kan leiden tot mesothelioom, een zeldzame maar dodelijke vorm van kanker van het long- of buikvlies.

In zijn boek Asbest in een bedrijfsbevolking waarschuwde hij voor deze gevaren en riep hij de overheid op om maatregelen te nemen. In 1978 werd spuitasbest, dat veel werd gebruikt als isolatie in schepen en gebouwen, verboden. Veel later pas, in 1993 werd de toepassing van asbest niet langer toegestaan en gebruik in de bouw definitief verboden.

In deze uitgave spreken we met Pieter Snelder van Kingspan, die een innovatieve sanering van asbestdaken voorstaat, helaas heeft onze wetgever de informatie van deze gevalideerde oplossing nog niet verwerkt, waardoor het de besluitvorming hindert. En dat terwijl 2024 steeds dichterbij komt en deze methode een substantiŽle bijdrage kan leveren

De tijd gaat dringen en wanneer een asbestdak niet voor 2024 is verwijderd, kunnen er vervelende situaties ontstaan, zoals onverzekerd zijn voor (gevolg)schade, omdat volgens de wet het dak al vervangen had moeten zijn. Verkoopbaarheid van het pand, omdat de eigenaar vanaf 2024 in overtreding is, zal een pand met een asbestdak moeilijker te verkopen zijn. Het riskeren van een boete (dwangsom) als na 2024 blijkt dat er nog een asbestdak op een gebouw ligt.

Een belemmering is ook dat de gesloopte asbestcement golfplaten nog steeds vanwege het ontbreken van een efficiŽnte verwerkingsmethode, gecontroleerd worden gestort op speciaal hiervoor toegeruste stortplaatsen. Los van de beperkte capaciteit voor stortplaatsen, levert het storten van asbest nu en in de toekomst alsnog gezondheidsrisicoís op en is dus verre van ideaal. Hierdoor is het, mede door het ingestelde verbod op asbestdaken en de daarmee gepaard gaande toename van asbestafval, geboden om naar alternatieven voor het storten van asbesthoudend afval te zoeken.

Een van de mogelijkheden is denaturatie. Hierbij wordt het materiaal zonder mechanische verkleining vooraf, thermisch (op circa 1.000 ļC) behandeld, waardoor de kristallijne structuur van de schadelijke asbestvezels verandert in een veilige structuur, waardoor het materiaal de schadelijke eigenschappen verliest. Na verpulvering kan het zelfs een onschadelijke vulstof voor de bouw worden.

Er wordt wel gezegd dat stortplaatsen de reservoirs zijn voor toekomstige grondstoffen, maar om nu de asbestcement platen te zijner tijd weer op te graven met alle noodzakelijke veiligheidsvoorzieningen is geen prettig vooruitzicht.

auteur: Albert F. van den Hout